اسناد هویت خلیج فارس در گنجینههای حرم
فالیزیان
«دریای پارس» نامی است که قرنها پیش بر آبراهه جنوب ایران و مرز شبه جزیره عربستان قرار گرفته است. مستندات این نامگذاری در تاریخ به وفور موجود است که برخی از این اسناد در کتابخانه و موزههای آستان قدس رضوی قابل بازدید است. در این کتابخانه منابع نفیس متعددی از جمله نسخههای خطی، اسناد و مطبوعات و آثار موزهای مرتبط با خلیج فارس به زبانهای مختلف وجود دارد. در این منابع از دریای فارس، بحر فارس، بحر عجم، خلیج عجم و خلیج فارس نام برده شده است. کتاب «المسالک و الممالک» اثر جغرافیدان نامدار ایرانی ابواسحاق ابراهیم بن محمد اصطخری است که در قرن چهارم قمری و به زبان عربی تالیف شده و از نخستین آثار جغرافیایی دانشمندان مسلمان به حساب میآید. نسخه خطی این کتاب که در گنجینه نسخههای خطی سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی نگهداری میشود، یکی از قدیمیترین منابعی است که به نام «خلیج فارس» اشاره دارد. همچنین از دیگر آثار راوی نام خلیج فارس در گستره تاریخ ایران میتوان به نقشه اهدایی توماس کلستیل رئیسجمهور اتریش به رهبر انقلاب متعلق به قرن 19 میلادی اشاره کرد که در موزه هدایای رهبری آستان قدس رضوی نگهداری میشود. دو کره جغرافیایی ساخت انگلستان به تاریخ 1850 و 1845 میلادی که نام خلیج فارس به انگلیسی در آن ها درج شده نیز از جمله آثار موجود در این موزه است که از نام خلیج فارس در درازای تاریخ روایت میکند.