تحولی در روند درمان سرطان
کلاه بافتنی رنگارنگی بر سر داشت. نه برای سرما که برای پنهانکردن رد شیمیدرمانی. میخندید اما دستهایش بهوضوح میلرزیدند؛ از درمانی که هم نجاتبخش بود، هم طاقتفرسا. شیمیدرمانی را میشناخت، مثل خیلیهای دیگر نه از روی کتابها که از شبهایی که با تهوع و بیخوابی میگذشت، اما امید، هنوز در چشمهایش زنده بود. در چشم های او و هزاران بیمار مبتلا به سرطان دیگر که حالا امیدشان شکلی تازه به خود گرفته است.
بیمارستان ناظران مشهد، زیر نظر انجمن خیریه حمایت از بیماران سرطانی، به تازگی موفق شد فناوری پیشرفته هایپک (HIPEC) را در اتاق عمل خود مستقر کند. به گزارش «خراسان رضوی»، این فناوری نوین که در دنیا به عنوان یکی از امیدبخشترین روشهای درمان سرطانهای پیشرفته شناخته میشود، حالا در دسترس بیماران قرار گرفته است.
یک گام تا هاب درمان سرطان کشور
تا پیش از این، تنها یک مرکز درمانی در شیراز و یک بیمارستان در تهران امکان انجام این نوع درمان را داشتند اما با وجود تحریم ها ورود دستگاه های ساخت خارج این فناوری به شدت محدود شد و بیماران سرطانی از این درمان پیشرفته محروم شدند اما بالاخره متخصصان داخلی کشور توانستند این دستگاه را بسازند و برای اولین بار در بیمارستان امید مشهد آن را نصب کنند، اما اکنون پس از انجام کلیه تست ها و اخذ تاییدیه های بین المللی آن، نوع جدید و بروز این دستگاه در بیمارستان ناظران نصب و به عنوان تنها مرکز خیریه فعال در این زمینه، وارد مسیر این درمان پیشرفته شده است. این دستاورد نه تنها ظرفیت درمان بیماران سرطانی در شرق کشور را افزایش میدهد، بلکه گامی بلند برای تشکیل هاب درمان سرطان کشور در مشهد محسوب میشود.
دکتر سیدامیر آل داود، رئیس بیمارستان ناظران مشهد در این باره به «خراسان رضوی» می گوید: با راهاندازی این دستگاه پیشرفته در اتاق عمل بیمارستان ناظران، یکی از به روزترین روش های درمان سرطان در دنیا به کار گرفته شد و از آن جا که رسالت خود در مسیر حمایت از بیماران مبتلا به سرطان را تکمیل زنجیره درمان تخصصی و فوق تخصصی سرطان می دانیم، هایپک را که یکی از تجهیزات جدید دنیاست به بیمارستان اضافه کردیم. وی می افزاید: در این روش، همزمان با جراحی تومورهای سرطانی در ناحیه شکم (مانند سرطان تخمدان، کولورکتال، صفاق و برخی متاستازهای شکمی)، داروی شیمیدرمانی گرم با دمای حدود ۴۱-۴۳ درجه سانتیگراد مستقیم وارد حفره شکم بیمار میشود. این روش، برخلاف شیمیدرمانی معمول، عوارض عمومی مانند ریزش مو، ضعف شدید یا آسیب به اعضای دیگر را ندارد و اثربخشی آن برای برخی از سرطانها تا چند برابر بیشتر گزارش شده است. عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تصریح می کند: متاسفانه چنین دستگاه های پیشرفته و به روزی هنوز در کشور ما به صورت کامل در دسترس قرار نگرفته و همین امر درمان را با دشواری زیادی روبه رو کرده است، اما امیدواریم در آینده نزدیک، این ظرفیت بتواند بهطور کامل بیماران شرق کشور را از سفر به سایر نقاط دنیا بینیاز کند.
چرا هایپک مهم است؟
دکتر احسان سلطانی، رئیس بخش جراحی سرطان دانشگاه علوم پزشکی مشهد نیز در این زمینه به «خراسان رضوی» می گوید: در تکنیک درمان هایپک، پس از برداشتن تودههای سرطانی در حین جراحی، داروی شیمیدرمانی بهصورت مستقیم، در دمای بالا و به شکل مایع، درون حفره شکمی بیمار وارد میشود. این فرایند بهصورت کنترلشده انجام میگیرد و بهمدت حدود ۶۰ تا ۹۰ دقیقه ادامه دارد تا بتواند سلولهای سرطانی باقیمانده را نابود کند. مزیت بزرگ HIPEC نسبت به شیمیدرمانی سیستمیک این است که دارو، مستقیم به محل درگیری وارد میشود، درنتیجه دوز مؤثرتری به سلولهای سرطانی میرسد، در حالیکه اثرات جانبی عمومی بهحداقل میرسد، اما در واقع ممکن است بیمار قبل یا پس از عمل و استفاده از هایپک نیاز به شیمی درمانی داخل رگی پیدا کند اما مقدار آن بسیار کمتر از حد معمول بوده یا اصلا نیاز پیدا نخواهد کرد و این امر برای اثربخشی درمان در برخی از بیماران بسیار مهم است و علاوه بر این کیفیت زندگی افراد را بهبود بخشیده و با یک درمان موفق، طول عمر بیماران را به وضوح افزایش داده و در برخی موارد این بیماران به صورت کامل به بهبودی می رسند در صورتی که پیش از این تقریبا راه موثری برای درمان آنان وجود نداشت.
چه بیمارانی گزینه استفاده از هایپک هستند؟
وی می افزاید: سوالی که بیماران گاهی می پرسند این است که کدام بیماران مبتلا به سرطان می توانند از این نوع درمان استفاده کنند؟ هایپک مخصوص بیمارانی است که با سرطانهای موضعی در ناحیه شکم مواجه هستند. یعنی مثلا سرطان تخمدان پیشرفته، سرطان کولون با گسترش داخل صفاق، سرطان معده، سرطان آپاندیس، سرطان صفاق اولیه، برخی متاستازهای داخل شکمی، در صورت گسترش نیافتن به اعضای حیاتی و به صورت کلی سرطان هایی که داخل حفره شکم قرار می گیرند که استفاده از آن در تشخیص پزشک متخصص و معالج است و فعلا نمی توان برای همه بیماران از آن استفاده کرد. برای همین بیماران باید به پزشک خود اعتماد کنند و به خاطر مزیت های آن روی استفاده از این نوع درمان اصراری نداشته باشند و مثلا سفر به سایر کشورها کمکی به درمان نخواهد کرد.
نقش بیبدیل حمایتهای مردمی
اصغر افراسیابی، مدیرعامل انجمن خیریه حمایت از بیماران سرطانی مشهد نیز در گفت و گو با «خراسان رضوی» می گوید: آن چه این پیشرفت را ممکن کرد، تنها پیشرفت دانش نبود؛ بلکه حمایتهای بیدریغ خیرین و نیکوکارانی بود که در کنار انجمن خیریه حمایت از بیماران سرطانی ایستادند و خرید و راهاندازی دستگاه هایپک یا سایر تجهیزات بروز دنیا مثل دستگاه های رادیوتراپی و پزشکی هسته ای که به تازگی به بیمارستان ناظران اضافه شده، بدون مشارکت خیرین ممکن نبود. این فناوری، گرانقیمت و پیچیده است، اما باور ما این بود که هیچ هزینه ای بالاتر از نجات جان انسانها نیست.