printlogo


اختلال عاطفی فصلی با افسردگی خفیف زمستانی چه تفاوتی دارد؟

پژوهشگران می‌گویند اختلال عاطفی فصلی چیزی بیش از یک دل‌‌گرفتگی یا بی‌حوصلگی زمستانی است و در واقع می‌توان گفت نوعی افسردگی دوره‌ای یا عودکننده است که با تغییر فصل‌، به‌ویژه پاییز و زمستان، بروز می‌کند و می‌تواند زندگی روزمره‌ مبتلایان را تا چند ماه‌ مختل کند. به گفته‌ دکتر لارنس وین‌رایت، استاد روانپزشکی دانشگاه آکسفورد، انتخاب مخفف SAD (به معنی «غم» در زبان انگلیسی) برای اختلال عاطفی فصلی (Seasonal Affective Disorder) این یکی از بهترین اختصارنویسی‌ها در روان پزشکی است، اما در عین حال باعث می‌شود بسیاری آن را صرفا نوعی «غمگینی» تلقی کنند. در حالی‌ که اختلال عاطفی فصلی در اصل نوعی اختلال افسردگی اساسی است، اما چون در دوره‌های خاصی از سال بروز و سپس فروکش می‌کند، اغلب جدی گرفته نمی‌شود در حالی که می‌تواند برای مبتلایان تجربه‌ای طاقت‌فرسا و ویرانگر باشد. به گزارش اسکای‌نیوز، شایع‌ترین توضیح برای بروز اختلال عاطفی فصلی، کمبود نور خورشید در زمستان است. دریافت نکردن نور کافی می‌تواند باعث اختلال در ریتم شبانه‌روزی بدن شود؛ یعنی همان ساعت درونی که چرخه‌ خواب و بیداری را تنظیم می‌کند. به گفته‌ دکتر وین‌رایت، کمبود نور باعث تولید بیش از حد ملاتونین، هورمون تنظیم‌کننده‌ خواب، می‌شود که احساس خستگی و کاهش انرژی را به دنبال دارد. علائم اصلی این نوع افسردگی خستگی مفرط، کناره‌گیری از فعالیت‌های اجتماعی، افزایش اشتها (به‌ویژه میل به کربوهیدرات‌ها)، افزایش وزن و دشواری در تمرکز است. از دیگر نشانه‌ها هم می‌توان به بدخلقی و کسالت همیشگی، اضطراب، تحریک‌پذیری و عزت‌نفس پایین هم اشاره کرد. دکتر وین‌رایت توضیح می‌دهد که خواب زیاد در اثر اختلال عاطفی فصلی با خستگی معمولی تفاوت دارد: «در این حالت فرد واقعا نمی‌تواند از تخت بلند شود مگر اینکه دلیل بسیار فوری داشته باشد. او ممکن است ساعت‌ها بیش از حد معمول بخوابد». به گفته‌ او، گوشه‌گیری و دوری گزیدن از اجتماع هم می‌تواند به یک چرخه‌ معیوب تبدیل شود. وقتی فرد احساس خستگی می‌کند، بیرون نمی‌رود، چون نمی‌خواهید دیگران او را در آن وضعیت ببینند، و هرچه بیشتر در خانه بماند، حالش بدتر می‌شود.