در مراسم قرعهکشی تیمهای جام جهانی اتفاق عجیبی رخ داد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا نخستین «جایزه صلح فیفا» را دریافت کرد و مدالش را خودش به گردن آویخت. اتفاقی که هم سیاستمداران، هم ورزشکاران و هم هواداران را به تعجب و تمسخر واداشت. حرکتی که فقط از یک بچه لوس برمیآید تا پیش بقیه پز بدهد و ذوق کند!
سیاست دست به دامان ورزشفدراسیون بینالمللی فوتبال از امسال جایزه صلحی معرفی کرده تا اقدامات یک فرد در راستای صلح و اتحاد را به رسمیت بشناسد. این جایزه به فردی داده میشود که «اقدامات استثنایی و فوقالعادهای برای صلح انجام داده و مردم جهان را متحد کرده است». برای خالی نبودن عریضه و بستن دهان منتقدان که جایزه صلح چه ربطی به فیفا دارد هم شعارهایی با مضمون فوتبال جهان را متحد میکند و فوتبال نماد صلح است را ساختهاند. ناگفته پیداست که این جایزه اصلا مخصوص دونالد ترامپ ساخته شده تا بتواند عقدههای فروخوردهاش برای از دست دادن جایزه صلح نوبل را این بار با فشار به فیفا فرونشاند. جایزهای که نه تنها تا به حال سابقه نداشته که حتی به فیفا که نهادی ورزشی و البته غیردولتی و از همه مهم تر، غیرسیاسی است هم ربطی ندارد. هرچند سیاستمداران جهان مدتهاست که برای دیده شدن دست به دامن این ورزش پرطرفدار شده و با حضور در متن یا حاشیه مسابقات فوتبال و اتفاقات فوتبالی، سعی در کسب محبوبیت میکنند.
جایزه مندرآوردی!ریشه این علاقه ترامپ به جایزه صلح در توهمی نهفته که خود را پایان دهنده به 7 جنگ در جهان میداند. جنگهای به ادعای او بین اسرائیل و ایران، پاکستان و هند، رواندا و کنگو، تایلند و کامبوج، ارمنستان و آذربایجان، مصر و اتیوپی و صربستان و کوزوو. مواردی که یا اصلا جنگ نبودهاند، یا در این روزها رخ نداده بودند، یا ترامپ نقشی در پایان دادن آنها نداشته، یا هنوز تمام نشدهاند و یا اصلا خود رئیس جمهور آمریکا آتش آنها را برافروخته بوده است؛ مانند جنگ اسرائیل و ایران. به همین بهانه بود که از مدتها پیش از اعلام نامزدهای دریافت جایزه صلح نوبل، او خود را برنده بلامنازع این جایزه میدانست. اما بعد از اعلام نام برنده که سرخورده شد، تا همین امروز هرکجا که توانسته از ناعدالتی در حقش برای رسیدن به جایزه صلح نوبل سخن گفته است. لبخند شادی ترامپ از گرفتن این جایزه «من درآوردی» و انداختن مدال آن توسط خودش به گردنش، از صحنههای مضحک این مراسم جایزه بود.
ورزش شرمنده سیاستاین دخالت سیاست در ورزش موج انتقادی گستردهای را در دنیا برانگیخت. نشریه گاردین با تیتر «چاپلوسی بیحد» به تندی فیفا را مورد انتقاد قرار داد و تلگراف هم این نهاد را به «تحقیر خود در برابر ترامپ» متهم کرد. به نوشته تلگراف، اقدامی با چنین بار سیاسی بیش از هر چیز تلاشی برای کسب منافع مالی است. شبکه الجزیره این جایزه را «فاسدانه» توصیف کرد و نوشت فیفا با تقدیم این عنوان به فردی که متهم به همدستی در نسلکشی فلسطین است، عملا در این جنایت شریک شده است. انتقادها تنها به این جایزه ختم نشد. منتقدان یادآوری کردند که اینفانتینو پیش از این هم از خط قرمز همیشگی فیفا یعنی بیطرفی سیاسی عبور کرده و در نشست سیاسی موسوم به «صلح غزه» در شرمالشیخ شرکت کرده بود. اقدامی که او را «سیاسیترین رئیس تاریخ فیفا» معرفی کرده است. سپ بلاتر، رئیس سابق فیفا هم این اقدام را زیر سوال برد و گفت: «فوتبال نباید جایزه صلح بدهد. اگر هم روزی قرار باشد جایزهای بگیریم، باید بهخاطر نقشی باشد که واقعا برای صلح ایفا کردهایم.» او با اشاره به رابطه نزدیک رئیس فعلی فیفا با دونالد ترامپ هشدار داد که «میراث فیفا ممکن است از زوریخ به کاخ سفید منتقل شده باشد». او محرومیت تعلیقی کریستیانو رونالدو را تصمیمی «مضحک» خواند که تحت تاثیر سیاست گرفته شده است. نکته مهم در این اتفاق، نمایش سیاست دوگانه فیفا و آمریکا در رفتارهای سیاسی- ورزشی است. فیفایی که خود را حامی صلح معرفی میکند و به رئیسجمهور پرحاشیه ایالات متحده جایزه میدهد، دربرابر تهدیدهای همان رئیس جمهور برای ویزا ندادن به هواداران ایرانی برای تماشای مسابقات جام جهانی، سکوت کرده و زبان در دهان میگیرد تا ورزش شرمنده سیاسیکاری شود.