تلگرام در یک قدمی رفع فیلتر
صادق غفوریان
برخی رسانه ها اعلام کردند تلگرام به زودی رفع فیلتر می شود و حتی سوم دی ماه را موعد این اقدام اعلام کردند. تکذیبیه این خبر اما خیلی زود منتشر و از سوی یک مقام در دو لت اعلام شد، «در دستور کار دولت است.»با این حال به نظر می رسد، دولت و شورای عالی فضای مجازی برنامه هایی برای رفع فیلتر تلگرام در دستور کار دارند. به طوری که مصطفی پوردهقان اردکانی عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس گفته است: «بهصورت رسمی هنوز زمان دقیقی اعلام نشده و من شخصاً چیزی درباره چهارشنبه نشنیدهام، اما طبق آنچه دوستان در دولت مطرح کردهاند، در دی ماه و در نتیجه مذاکراتی که انجام شده، قرار است تکلیف موضوع رفع فیلتر تلگرام مشخص شود.»
موافقت با رفع فیلتر تلگرام
بدون تعارف باید تصریح کرد که چراغ سبز شورای عالی فضای مجازی به رفع فیلتر، خود یک گام مهم به شمار می آید که در سال های پس از موج فیلترینگ در کشور کم سابقه است. حالا آن طور که خبرگزاری مهر روز گذشته اعلام کرده، کمیته رفع فیلترینگ (ذیل شورای عالی فضای مجازی) در جلسه اخیر خود پس از بررسیهای فنی و حقوقی با رفع محدودیت پیامرسان تلگرام موافقت کرده است.
برنامه داریم
در همین زمینه و در راستای زمزمه های رفع فیلترینگ تلگرام، الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاعرسانی دولت چهاردهم سه روز قبل و در مناسبت سالگرد رفع فیلتر پلتفرم های واتس آپ و گوگل پلی، گفت: برنامهای وجود دارد، اما زمان آن را من اجازه ندارم اعلام کنم.
پلتفرمی با 50 میلیون کاربر ایرانی
به نظر می رسد، کاربران انبوه تلگرام در کشور که گفته می شود تعداد آنان 50 میلیون نفر است منتظر رفع فیلتر آن نیستند و در این 7 سال، با فراز و فرود از این پیامرسان استفاده کرده و می کنند.
طبق گزارشهای منابع رسمی در حال حاضر ۸۶ درصد کاربران اینترنت در ایران یعنی حدود ۶۰ میلیون نفر از فیلترشکن استفاده میکنند. در واقع استفاده از فیلترشکن تبدیل به تجربهای روزمره و سراسری شده که فیلترینگ گسترده فضای مجازی در عمل بلاموضوع کرده است.
کارشناسان حوزه فضای مجازی بر این باورند که ادامه وضعیت فعلی نه تنها هزینههای مردم را افزایش داده، بلکه موجب گسترش استفاده از فیلترشکنها و شکلگیری یک بازار سیاه با گردش مالی میلیاردی شده است. بازاری که بنا به برآوردها، ماهانه بیش از ۵ هزار میلیارد تومان گردش مالی دارد و سالانه به ۶۰ تا ۷۰ هزار میلیارد تومان میرسد.
امنیت سایبری روی تیغ
از سوی دیگر فیلترینگ نتوانسته اهداف فرهنگی و امنیتی خود را محقق کند و بالعکس، با اتصال دایم کاربران به فیلترشکن، دریچههای ورود محتوای غیراخلاقی یا سوءاستفادههای امنیتی بازتر شده است.
اذعان رئیس مجلس به آثار مخرب فیلترشکن ها
فریاد علیه آثار مخرب استفاده گسترده از فیلترشکن ها که امروز به کودکان هم رسیده، بارها توسط کارشناسان مطرح و بررسی شده است. حتی قالیباف، رئیس مجلس نیز اخیر تصریح کرد که «استفاده بیش از ۷۰ درصد مردم از فیلترشکن برای استفاده از فضای مجازی قابل پذیرش نیست چرا که باعث آثار ضدامنیتی و ضداخلاقی برای مردم میشود.»
محدودیت باعث حریص شدن می شود
جالب این جاست، بسیاری از مسئولان در روش و اندیشه های شخصی مخالف فیلترینگ هستند اما در عمل، اتفاق دیگری در حوزه فیلترینگ رقم می خورد. یا نمونه های دیگری همچون دبیر سابق شورای عالی فضای مجازی که در زمان تصدی مسئولیت، کمتر در مقام مدافع رفع فیلتریگ ظهور و بروز داشت اما با کناره گیری از این مسئولیت به یک مخالف سرسخت فیلترینگ تبدیل شد.
در عین حال عارف، معاون اول رئیس جمهور، دیروز یک شنبه در جلسه ستاد توسعه اقتصاد دیجیتال ضمن مخالفت صریح با محدودیت در فضای مجازی، ابا طرح این پرسش که آیا فیلترینگ از نظر امنیت ملی درست است؟ بیان کرد: جواب روشن است و این اتفاق به ضد خودش تبدیل میشود. در کشوری مثل فرانسه ساز و کار نظارت به گونهای است که کسی احساس تحمیل نمیکند البته در زمینه سیاسی و امنیتی هیچ کجای دنیا رودربایستی ندارد.