خود سوژگی در روایت‌های خیاوی

حیدر کاسبی

حافظ خیاوی از آن نویسنده‌های خوش‌اقبالی است که هم نامش  شاعرانه است و هم نام خانوادگی‌اش و این بسیار کمک می‌کند که نامش در کنار داستان‌های خوب و قلم توانایش به‌آسانی در ذهن‌ها باقی بماند. بی‌تردید مهم‌ترین ویژگی داستان‌های خیاوی طنز گزنده آن است.
طنازی در جهان اعداد و ارقام
حافظ خیاوی به‌خوبی دریافته است در جهان جدی اعداد و ارقام که حتی انسان نیز گاهی با عددی روی سینه‌اش مقابل دوربین‌ها تنهاست، تنها و تنها راه گذران زندگی طنازی است.در کتاب «حرف اول اسمش نون بود» نویسنده مرزهای بین واقعیت و خیال را باریک می‌کند، گاهی تلخی واقعیت را برجسته و گاه با کمک طنز، رؤیابافی کرده و از سنگینی بار حقیقت می‌کاهد:«لابد او انتظار دارد که من نوشته باشم وقتی سیامک جان داد و مُرد، گذاشتمش تو ماشین، بعد هلش دادم، بعدازاین که رفت و پرت شد تو دره، افتاد آن پایین و یک عالمه پرنده با سر و صدا بلند شدند...ولی من آن خرگوش را نوشته‌ام که وقتی می‌رفتم پایین یکهو دیدمش...»
رگه‌هایی از طنز تلخ با ایهامی که نویسنده از حرف «نون» کشیده است، در عنوان کتاب هم‌چشم نوازی می‌کند.
 مصائب نویسندگی در شهری کوچک
خیاوی در کتاب «حرف اول اسمش نون بود» ابتکار به خرج می‌دهد و خودش را سوژه داستان‌های کوتاه کتاب می‌کند که این هم متأثر از روحیه طنازی اوست.او از مصائب داستان‌نویس بودن در جغرافیایی کوچک می‌گوید و در خلال نوشتن آن چنان جزئیات را برجسته می‌کند که نه‌تنها تلخی‌اش را تعدیل، بلکه خوانش داستان را هم شیرین می‌کند.حافظ خیاوی در نوشتن تا آن جا که ممکن است سعی می‌کند با خودش وفادار باشد. علاوه بر خودنگاری و روایت خودش در داستان، او از اقلیمی سخن می‌گوید که با تمام وجودش آن را زیسته است. برای همین است که داستان‌هایش به دل می‌نشیند و تصنعی نمی‌نماید.به‌هرحال یکی از جاذبه‌های خواندن داستان برای مخاطب همین می‌تواند باشد که با خوانش قصه به بوم نویسنده‌اش سفر کند و قصه‌های خیاوی این ویژگی را به‌خوبی منتقل می‌کند.خیاوی طوری جغرافیای محل سکونتش را توصیف می‌کند که نه‌تنها آن را زنده کرده، بلکه به آن شخصیت هم می‌بخشد و می‌توان گفت علاوه بر آیدین، ریحانه و راوی، «خیاو» هم یکی از شخصیت‌های داستان اوست که جان دارد و با شنونده‌اش حرف می‌زند.
«حرف اول اسمش نون بود» شامل هشت داستان کوتاه است که توسط نشر نیماژ منتشر شده است.