من یک اپتومتریست هستم. مردم این رشته را با عنوان «بیناییسنجی» میشناسند. در بسیاری از کشورهای اروپایی میزان بیناییسنجها چندبرابر چشمپزشکهاست چون مردم در ابتدا برای تشخیص مشکل چشم باید به بیناییسنج مراجعهکنند. بیناییسنجها با ارزیابی دقیق وضعیت بینایی، تشخیص عیوب انکساری و شناسایی زودهنگام بسیاری از اختلالات چشمی، نقش مهمی در حفظ سلامت چشم دارند و در صورت نیاز، بیمار را در زمان مناسب به چشمپزشک ارجاع میدهند. این رویکرد باعث افزایش کیفیت خدمات و جلوگیری از مراجعههای غیرضروری به متخصصان جراحی میشود.

در رشته بیناییسنجی(اپتومتری) چه خبر است؟
سازمان بهداشت جهانی علم بیناییسنجی را به معنای مراقبت اولیه از بینایی میداند. یعنی فرد مبتلا به بیماری چشم و مشکلات دید، اول باید توسط یک بیناییسنج معاینهشود. وظیفه یک بیناییسنج تشخیص و تصحیح عیوب انکساری مانند نزدیکبینی، دوربینی، آستیگماتیسم با تجویز عدسیهای مناسب مانند عدسیهای عینک یا لنزهای تماسی، تشخیص و تصحیح اختلالات دید دوچشمی و تنبلی چشم، تعیین بهداشت عمومی چشم و بهداشت بینایی در محیط کار و دادن آموزشهای لازم در این زمینه است. وقتی یک بیمار به بیناییسنج مراجعه میکند متخصص این رشته بعد از گرفتن تاریخچه سلامت چشم و معاینه آن در صورت نیاز، بیمار را به متخصص مربوطه معرفیمیکند.
بعد از دانشآموختگی چه چیزی در انتظار یک بیناییسنج است؟
این رشته در چند دانشگاه محدود و از طریق شرکت در کنکور علوم تجربی ارائه میشود. به همین دلیل موقعیت کاری خوبی در انتظار یک دانشآموخته بیناییسنجی است. نقش این حرفه به مرور زمان با افزایش جمعیت سالمند و میان سال و همچنین مشکلات بینایی مردم پررنگتر میشود. شرکت در طرح پایان دوره کارشناسی در این رشته اجباری نیست اما اگر بخواهید دفتر کار شخصی بیناییسنجی تاسیسکنید باید گواهی پایان طرح را داشتهباشید. همچنین یک بیناییسنج میتواند به عنوان مشاور در بهداشت چشم و مشکلات بینایی در محیطهای آموزشی، خدماتی و صنایع با سازمانهای دولتی، شرکتهای خصوصی و صنایع همکاریکند یا مسئول سنجش بینایی برای امور استخدامی، نظامی و اخذ گواهینامه رانندگی و خلبانی باشد.
بیناییسنجی به درد چه کسانی میخورد؟
یک بیناییسنج باید به دروس فیزیک مسلط و بهخصوص به فیزیک نور علاقهمند و همچنین در دوره دبیرستان درسهای ریاضی و زیستشناسی را جدی گرفتهباشد. همچنین داشتن چشم و دستهایی سالم و توانمند برای بیناییسنج ضروری است. این رشته صبر و حوصله زیادی میطلبد چون تعیین نمره عینک یکی از سختترین کارها در علوم بینایی است و فرد باید برای آن و همچنین ساخت عینک پرحوصله باشد. یک بیناییسنج باید توانمندیهایی مانند برخورد درست با مراجعان و بیماران، صبر در معاینه بیماران و حفظ روحیه هنگام معاینه بیماران کمبینا یا کسانی که مشکلات حادچشمی دارند، داشتهباشد.
شرایط کاری و درآمد بیناییسنجی به چه صورت است؟
میزان درآمد اپتومتریستها یا همان بیناییسنجها بسته به محیط کار، میزان سابقه، تحصیلات و مهارت آنها متفاوت است. افرادی که در مراکز دولتی مشغول به کار میشوند حقوق رسمی تصویبشده را دریافت میکنند و کسانی که در دفتر کار شخصی خود فعالیتمیکنند، میتوانند درآمد بسیار بیشتری داشتهباشند. یک بیناییسنج علاوه بر تجویز عینک مجاز است عینکهایی را که تجویز میکند بسازد و به فروشبرساند، به همین دلیل درآمد خوبی میتواند داشتهباشد. به طورکلی در صورت داشتن مهارت و تحصیلات کافی، این رشته بازار کار و درآمد مناسبی دارد. یک اپتومتریست میتواند به طور مستقل مطب بزند و در زمینه تخصص خود فعالیت کند که برای اخذ مجوز باید طرح دو ساله بینایی سنجی را بگذراند.
تفاوت کار بیناییسنج با متخصص چشمپزشکی چیست؟
کارشناس بیناییسنجی به تشخیص اختلالات چشمی و تجویز عینکهای طبی و لنز و چشم پزشک به درمانهای دارویی و جراحی چشم برای درمان بیماریهای مربوط به چشم میپردازد. بیماران چشمی ابتدا باید به بیناییسنج مراجعه کنند و در صورت لزوم (درمان دارویی و جراحی) بیناییسنج آنها را به چشم پزشک ارجاع میدهد.
در رشته بیناییسنجی چطور میتوان به موفقیت رسید؟
علاقه مندی به دروس زیست شناسی و فیزیک (خصوصا مبحث فیزیک نور) میتواند موجب موفقیت و علاقه بیشتر یک بیناییسنج شود. دانشجوی این رشته باید در طول تحصیل اطلاعات عمومی خوبی در زمینه پزشکی کسبکند چون وقتی بیمار به بیناییسنج مراجعهمیکند از مشکل خود اطلاع دقیقی ندارد. همچنین رشته چشمپزشکی و بیناییسنجی در کنار هم قراردارند و در بعضی از مواقع با یکدیگر مرتبط هستند. دانشآموخته این رشته اگر بخواهد متخصص خوبی شود و کار خوبی ارائه دهد باید روابطعمومی خوبی داشتهباشد تا بتواند با جلب اعتماد بیمار برای مداوای او قدمبردارد.