سفری با دستورکارهای خطرناک
جوزف عون، رئیسجمهور لبنان، به دعوت دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، راهی واشنگتن شده است.این نخستین بار در ۹ سال گذشته است که یک مقام عالیرتبه لبنانی به طور رسمی در کاخ سفید مورد استقبال رئیسجمهور آمریکا قرار میگیرد. آخرین بار سعد حریری، نخستوزیر سابق لبنان در جولای ۲۰۱۷ با ترامپ دیدار کرده بود. با این حال، اهمیت این سفر تنها به دستورکارهای اعلام شده محدود نمیشود. همزمانی آن با تداوم حملات رژیم صهیونیستی به جنوب لبنان، بنبست در اجرای توافق آتشبس و افزایش فشارهای آمریکا برای تغییر معادلات امنیتی لبنان، این دیدار را به یکی از مهمترین رویدادهای سیاسی ماههای اخیر تبدیل کرده است. با این حال، تاریخ روابط بیروت و واشنگتن نشان میدهد که چنین دیدارهایی همواره در مقاطع حساس امنیتی و سیاسی منطقه انجام شده و اغلب با تلاش آمریکا برای بازطراحی معادلات داخلی لبنان همراه بوده است. مهمترین مسئلهای که در این سفر از دستورکارهای اصلی مذاکرات طرف آمریکایی- صهیونیستی با هیئت لبنانی خواهد بود، پیشبرد طرح خلع سلاح حزبا... است و متاسفانه دولت عون نیز طی ماههای اخیر با مواضع خصمانه علیه حزب ا...، پایبندی خود را به آن نشان داده است تا حدی که این دولت با اولویت دادن به منافع و نگاه جناحی و حزبی بر منافع ملی، در توافق به اصطلاح آتشبس با رژیم صهیونیستی پذیرفته که خروج ارتش اشغالگر از اراضی جنوب منوط به تأیید این رژیم درباره خلع سلاح مقاومت باشد. از نگاه تلآویو، حذف توان نظامی حزبا... پیش شرط ایجاد ترتیبات امنیتی جدید در مرزهای شمالی است؛ شرطی که با مخالفت جریان مقاومت و بخش قابل توجهی از جامعه لبنان روبهرو شده است. بنابراین با وجود این بند خیانتآمیز در توافق، به طور خودکار مذاکرات هیئت لبنانی در واشنگتن به دامی برای برهم زدن ثبات داخلی و سوءظن به اصل گفت وگوی عون و ترامپ تبدیل میشود.اماشاید مهمترین و خطرناکترین بخش سفر عون به واشنگتن موضوعاتی باشد که به طور رسمی درباره آنها سخنی گفته نمیشود. طی هفتههای اخیر، ترامپ مدعی شده دولت موقت سوریه به سرکردگی احمد الشرع ملقب به ابومحمد الجولانی، در مهار حزبا... نقشآفرینی خواهد کرد. همزمان، روزنامه النهار در گزارشی نوشت که ترامپ در دیدار با عون، علاوهبر پیگیری اجرای توافق آتشبس با رژیم صهیونیستی، از او خواهد خواست برای همکاری با دولت سوریه به دمشق سفر و آمادگی لبنان را برای پیوستن به توافق ابراهیم اعلام کند. اگر این گزارشها درست باشد، سفر عون تنها به پرونده آتشبس محدود نخواهد بود بلکه بخشی از پروژه بزرگتر آمریکا برای بازآرایی نظم امنیتی منطقه خواهد بود که در آن، تضعیف حزبا... یکی از اهداف اصلی به شمار میرود. در این چارچوب، دور از انتظار نیست که واشنگتن تلاش کند از ظرفیت دولت جدید سوریه نیز برای افزایش فشار بر حزبا... استفاده کند و با هماهنگی بیروت و دمشق، حلقه محاصره سیاسی و امنیتی مقاومت را تنگتر سازد؛ موضوعی که در صورت تحقق میتواند معادلات امنیتی مرزهای لبنان را به طور همزمان تحت تأثیر قرار دهد. با این تفاصیل، اگر این سفر به ابزاری برای فشار بر مقاومت و پیشبرد طرحهای امنیتی آمریکا و رژیم صهیونیستی تبدیل شود، نه تنها گرهی از بحران جنوب لبنان باز نخواهد کرد بلکه زمینهساز تنشهای تازه خواهد شد. تجربه چهار دهه گذشته نشان داده توافقاتی که بر پایه توازن واقعی قدرت شکل نگیرند، دوام چندانی ندارند.