به سمت دور زدن محاصره؟
در دومین روز برگزاری اجلاس شانگهای، مسعود پزشکیان در حاشیه این اجلاس با
شی جین پینگ رئیس جمهور چین، ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه و آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل نیز دیدار و گفت و گو کرد. پوتین در دیدار با پزشکیان با اشاره به تعمیق روابط میان ایران و روسیه تصریح کرد: روسیه و ایران با وجود شرایط نظامی و سیاسی، روند رو به رشد سال گذشته در روابط تجاری و اقتصادی را حفظ کردهاند. رئیسجمهور روسیه ادامه داد: روابط روسیه و ایران در همه زمینهها به طور پیوسته در حال توسعه است. مسکو تلاش میکند با تأمین کالاهای موردنیاز ایران، از تهران در شرایط کنونی حمایت کند.
شطرنج ایران و آمریکا
بر سر راههای تنفس
تهران به دنبال تضمین امنیتی از چین و روسیه نیست؛ زیرا این انتظار واقعبینانه نیست. مسئله مهمتر، گرفتن پشتوانه سیاسی و اقتصادی برای کاهش اثرگذاری تحریمهای ثانویه آمریکاست.
به گزارش الوقت، ایران به دنبال سه سطح همکاری است؛
1. سیاسی: تهران نیاز دارد چین و روسیه در برابر تلاش آمریکا برای تبدیل فشار اقتصادی یکجانبه به یک اجماع بینالمللی مقاومت کنند. این مسئله به ویژه در شرایطی مهم است که واشنگتن تلاش میکند سایر اقتصادهای بزرگ را متقاعد کند که همکاری اقتصادی با ایران هزینهزا خواهد بود.
2.اقتصادی: ایران به دنبال حفظ و گسترش مسیرهایی است که از طریق آنها بتواند نفت، انرژی و کالاهای خود را به بازارهای آسیایی منتقل کند؛ بدون آنکه تمام این مبادلات از سیستم مالی تحت کنترل آمریکا عبور کند. بنابراین توجه ایران به شانگهای فقط به دلیل مسئله فروش نفت نیست. مسئله اصلی، ایجاد یک زنجیره کامل و تضمین تابآوری کل زنجیره تجارت خارجی ایران است.
3. راهبردی: ایران میخواهد نشان دهد که فشار آمریکا به معنای انزوای ایران نیست. عضویت ایران در سازمان همکاری شانگهای و همزمان حضور در سازوکارهایی مانند بریکس، به تهران امکان میدهد ستون فقرات روابط اقتصادی خود را به سمت شرق و اقتصادهای غیرغربی منتقل کند.
چرا واشنگتن سراغ گروه 20 رفته است؟
این همزمانی را نمیتوان صرفاً یک اتفاق تقویمی دانست. گروه20 جایی است که بزرگترین اقتصادهای جهان، درباره مسائل مالی و اقتصادی تصمیمسازی میکنند. بنابراین اگر گروه20 برای آمریکا محیطی است برای محدود کردن مسیرهای تنفس اقتصادی ایران، شانگهای برای ایران محیط توسعه مسیرهای جایگزین است. واشنگتن میخواهد مسئله ایران را از سطح تحریم آمریکا به سطح ریسک همکاری با ایران منتقل کند. گزارشهای اخیر درباره نشست گروه 20 نیز نشان میدهد واشنگتن در حال فشار برای افزایش تبعیت کشورها از تحریمهای ایران و تهدید آنها با تحریمهای ثانویه است. اهمیت این دو نشست را نباید در این خلاصه کرد که چین و روسیه از ایران حمایت میکنند یا آمریکا میخواهد ایران را تحریم کند؛ موضوع عمیقتر است. آمریکا در حال آزمودن این فرض است که حتی اگر ایران به شرق روی بیاورد، باز هم میتوان با استفاده از دلار، بازار آمریکا و تحریمهای ثانویه، هزینه این چرخش را بالا برد. در مقابل ایران تلاش میکند ثابت کند که میتوان یک اقتصاد تحت تحریم را به شبکهای از شرکای شرقی، مسیرهای تجاری جایگزین، ارزهای غیرغربی و سازوکارهای خارج از کنترل واشنگتن متصل کرد.
شی جین پینگ رئیس جمهور چین، ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه و آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل نیز دیدار و گفت و گو کرد. پوتین در دیدار با پزشکیان با اشاره به تعمیق روابط میان ایران و روسیه تصریح کرد: روسیه و ایران با وجود شرایط نظامی و سیاسی، روند رو به رشد سال گذشته در روابط تجاری و اقتصادی را حفظ کردهاند. رئیسجمهور روسیه ادامه داد: روابط روسیه و ایران در همه زمینهها به طور پیوسته در حال توسعه است. مسکو تلاش میکند با تأمین کالاهای موردنیاز ایران، از تهران در شرایط کنونی حمایت کند.
شطرنج ایران و آمریکا
بر سر راههای تنفس
تهران به دنبال تضمین امنیتی از چین و روسیه نیست؛ زیرا این انتظار واقعبینانه نیست. مسئله مهمتر، گرفتن پشتوانه سیاسی و اقتصادی برای کاهش اثرگذاری تحریمهای ثانویه آمریکاست.
به گزارش الوقت، ایران به دنبال سه سطح همکاری است؛
1. سیاسی: تهران نیاز دارد چین و روسیه در برابر تلاش آمریکا برای تبدیل فشار اقتصادی یکجانبه به یک اجماع بینالمللی مقاومت کنند. این مسئله به ویژه در شرایطی مهم است که واشنگتن تلاش میکند سایر اقتصادهای بزرگ را متقاعد کند که همکاری اقتصادی با ایران هزینهزا خواهد بود.
2.اقتصادی: ایران به دنبال حفظ و گسترش مسیرهایی است که از طریق آنها بتواند نفت، انرژی و کالاهای خود را به بازارهای آسیایی منتقل کند؛ بدون آنکه تمام این مبادلات از سیستم مالی تحت کنترل آمریکا عبور کند. بنابراین توجه ایران به شانگهای فقط به دلیل مسئله فروش نفت نیست. مسئله اصلی، ایجاد یک زنجیره کامل و تضمین تابآوری کل زنجیره تجارت خارجی ایران است.
3. راهبردی: ایران میخواهد نشان دهد که فشار آمریکا به معنای انزوای ایران نیست. عضویت ایران در سازمان همکاری شانگهای و همزمان حضور در سازوکارهایی مانند بریکس، به تهران امکان میدهد ستون فقرات روابط اقتصادی خود را به سمت شرق و اقتصادهای غیرغربی منتقل کند.
چرا واشنگتن سراغ گروه 20 رفته است؟
این همزمانی را نمیتوان صرفاً یک اتفاق تقویمی دانست. گروه20 جایی است که بزرگترین اقتصادهای جهان، درباره مسائل مالی و اقتصادی تصمیمسازی میکنند. بنابراین اگر گروه20 برای آمریکا محیطی است برای محدود کردن مسیرهای تنفس اقتصادی ایران، شانگهای برای ایران محیط توسعه مسیرهای جایگزین است. واشنگتن میخواهد مسئله ایران را از سطح تحریم آمریکا به سطح ریسک همکاری با ایران منتقل کند. گزارشهای اخیر درباره نشست گروه 20 نیز نشان میدهد واشنگتن در حال فشار برای افزایش تبعیت کشورها از تحریمهای ایران و تهدید آنها با تحریمهای ثانویه است. اهمیت این دو نشست را نباید در این خلاصه کرد که چین و روسیه از ایران حمایت میکنند یا آمریکا میخواهد ایران را تحریم کند؛ موضوع عمیقتر است. آمریکا در حال آزمودن این فرض است که حتی اگر ایران به شرق روی بیاورد، باز هم میتوان با استفاده از دلار، بازار آمریکا و تحریمهای ثانویه، هزینه این چرخش را بالا برد. در مقابل ایران تلاش میکند ثابت کند که میتوان یک اقتصاد تحت تحریم را به شبکهای از شرکای شرقی، مسیرهای تجاری جایگزین، ارزهای غیرغربی و سازوکارهای خارج از کنترل واشنگتن متصل کرد.