ناسا درباره سد بزرگی در چین که می‌تواند روی گردش زمین اثرگذار باشد، هشدار داد و این موضوع باعث شد این سد که بزرگ ترین سد برق آبی جهان است، دوباره مورد توجه قرار بگیرد. اما ماجرای ساخت این سد بزرگ و شگفت‌انگیز چیست که عده‌ای مدعی هستند از ایستگاه فضایی هم دیده می‌شود و می‌تواند سرعت گردش یک سیاره را دچار چالش کند؟ در این مطلب سراغ این موضوع جالب رفتیم.

 ماجرای ساخت سد روی یانگ‌تسه
سد «سه دره» یا «سه دهانه» روی رود یانگ‌تسه در چین ساخته شده‌است.  نیروگاه برق‌آبی ساخته‌شده در این سد، بزرگ‌ترین نیروگاه جهان (در بین همه انواع نیروگاه‌ها) است. سون‌یات سن، رهبر سیاسی و انقلابی که از او به عنوان پدر چین مدرن یاد می‌شود، ایده ساخت سد را از اوایل سال ۱۹۱۹ ارائه داد، پس از سرنگونی خانواده چینی مانچو در سال ۱۹۲۲، سون‌یات‌سن در مقاله‌ای با نام برنامه‌توسعه‌صنعتی Sun Yat‌Sen  از ایده ساخت سد برای کنترل سیلاب رودخانه یانگ‌تسه نام برد، ایده‌ای که نمایانگر قدرت جدید چین بود اگر چه فقط چند سالی زمان نیاز بود تا این ایده عملی شود اما در نهایت بعد از گذشت بیش از 60 سال رویا به واقعیت تبدیل شد. جمهوری چین برای طراحی سد در سال ۱۹۴۶ با دفتر U.S. Bureau of Reclamation آمریکا قرارداد بست، اما کار روی این پروژه به دلیل وقوع جنگ داخلی چین پس از پایان جنگ جهانی دوم متوقف شد. در دهه50 و 60 قرن گذشته بسیاری تلاش کردند تا انجام این پروژه را دوباره از سر بگیرند اما تلاش‌ها به دلیل تنش‌های اجتماعی که جمهوری چین در آن زمان با آن دست و پنجه نرم می‌کرد، منجر به شکست شد.
 نمادی از فناوری در چین
هنگامی که ساخت این سد در سال 1994 آغاز شد، نه تنها برای تولید برق با هدف پیشبرد رشد اقتصادی سرسام آور چین طراحی شده بود، بلکه برای رام کردن طولانی‌ترین رودخانه چین، محافظت از میلیون‌ها نفر در برابر سیلاب‌های مرگبار و به عنوان نمادی از مهارت تکنولوژیکی، تبدیل به نقطه عطفی در پروژه‌های غرور‌آفرین ملی کشور چین شد. به دلیل برخی مشکلات سه بار ساخت آن به تعویق افتاد، قرار بود در سال ۲۰۰۸ به پایان برسد؛ اما هزینه‌های زیاد، تنش‌های زیست محیطی، فساد سیاسی چین و مسائل مربوط به اسکان مجدد باعث شد کار چندین بار متوقف شود و روی زندگی ساکنان محلی تأثیر منفی بگذارد. کار ساخت بدنه این سد، در سال ۲۰۰۶ به پایان رسید ولی تکمیل سد و تأسیسات نیروگاه برق‌آبی آن در ۴ جولای ۲۰۱۲ با نصب آخرین توربین به پایان رسید.
​​​​​​​
 سد 20 میلیارد دلاری
از زمان تکمیل نیروگاه برق‌آبی این سد در سال ۲۰۱۲ میلادی، توان تولید برق آن برابر با ۲۲۵۰۰ مگاوات است که این توان ۲۲۵۰۰ مگاواتی در این سد با بهره‌گیری از ۳۲ ژنراتور ۷۰۰ مگاواتی و ۲ ژنراتور ۵۰ مگاواتی فراهم شده‌است. برای شروع، کل پروژه 200 میلیارد یوان (28.6 میلیارد دلار) هزینه داشت و ساخت آن نزدیک به دو دهه به طول انجامید. با این‌که دولت وعده داده بود که این سد می‌تواند از جوامع اطراف پایین دست خود در برابر «سیل هر قرن یک بار» محافظت کند، اما کارایی آن همچنان مورد تردید است. این تردیدها به تازگی دوباره مطرح شده، چون حوضه یانگ تسه شاهد شدیدترین میانگین بارندگی خود در تقریباً 60 سال گذشته از جولای بوده است که باعث طغیان رودخانه و شاخه های متعدد آن شد. بیش از 158 نفر جان خود را از دست داده یا ناپدید شده اند، 3.67 میلیون نفر آواره شده اند و 54.8 میلیون نفر تحت تاثیر قرار گرفته اند که باعث خسارت اقتصادی ویرانگر 144 میلیارد یوان (20.5 میلیارد دلار) شده است. به رغم ویرانی، مقامات چینی ادعا می کنند که سد سه دره موفق شده است نقش مهمی در مهار آب‌های سیل داشته باشد. اپراتور این سد، شرکت China Three Gorges Corporation، به خبرگزاری دولتی چین، شین هوا، گفت که این سد 18.2 میلیارد متر مکعب از سیلاب احتمالی را رهگیری کرده است. یک مقام وزارت منابع آب در چین به روزنامه دولتی چاینا یوث دیلی گفته است که این سد به طور موثر، سرعت و میزان افزایش سطح آب را در بخش میانی و پایین دست رودخانه یانگ تسه کاهش داده است.
 آیا سد به دستاوردهایش رسیده است؟
با توجه به این که ایستگاه‌های اندازه‌گیری متعددی که جریان‌های رودخانه را در حوضه یانگ تسه نظارت می‌کنند، سطح آب بی‌سابقه‌ای را در تابستان امسال مشاهده کردند، برخی زمین‌شناسان می‌گویند که نقش محدود این سد در کنترل سیل آشکار شده است. این سد بزرگ از فولاد و بتن ساخته شده‌است و دارای طول ۷۶۶۶ فوت و ارتفاع تقریبی ۶۰۰ فوت است. برآورد شد برای ساختن این سد عظیم، حدود ۵۱۰ هزار تن فولاد نیاز بوده که این مقدار برای ساخت 60سازه فلزی مانند برج ایفل کافی است. برخی ادعا می‌کنند سد سه دهانه چین را می‌توان از فضا دید، اگرچه این ادعا نادرست است، اما با این حال چیزی از عظمت این سازه بزرگ کم نمی‌شود.
  عجایب سد سه دهانه
حجم بیلیون‌ها آب پشت سد به حدی زیاد است که اگر دریچه‌های سد کامل باز شود، فشار این جریان آب قادر خواهد بود چرخش زمین را منحرف کند و طول روز را 0.06 ثانیه افزایش بدهد.  یکی از بزرگ‌ترین اختلاف‌نظر‌ها درباره سد سه دهانه چین، میزان خسارت این سد به محیط زیست است. به‌طور کلی برآورد می‌شود ۷۰ درصد آب شیرین چین آلوده باشد و این سد باعث بدتر شدن اوضاع می‌شود. این سد روی تأسیسات قدیمی زباله و عملیات معدن قرار دارد و هر سال هم ۲۶۵ میلیون گالن فاضلاب در رودخانه یانگ تسه ریخته‌می‌شود. وقتی سد ساخته شد، حدود 1.2 میلیون تن مجبور به ترک خانه خود برای یافتن مکان جدید شدند. منطقه اطراف سد محل زندگی ۶۴۰۰ گونه گیاه، ۳۴۰۰ گونه حشرات، ۳۰۰ گونه ماهی و بیش از ۵۰۰ گونه مهره‌دار است. سد سه‌دهانه چین خسارات زیادی به گیاهان و جانوران این منطقه نیز وارد کرده و محیطی را که در آن زندگی می‌کنند، تحت تأثیر قرار داده است. فرسایش این سد باعث ریزش زمین شده و تهدیدی جدی برای بزرگ ترین ماهیگیری جهان در دریای شرق چین ایجاد کرده است. سد سه‌دهانه ۱۴۰ روستا، ۱۳ شهر و ۱۶۰۰ موقعیت تاریخی را نیز نابود خواهد کرد.