گنج پنهان کویر

ظرفیت‌های کم‌نظیر طبیعی و تاریخی بخش یونسی در شهرستان بجستان در حالی گردشگران را به خود می‌خواند که کمبود زیرساخت، امکان ماندگاری مسافران را محدود کرده است

نویسنده: قربانیان

مترجم:

​​​​​​​

در میان پهنه‌های وسیع و آفتاب‌سوخته‌ خراسان، آن‎جا که جاده‌ها به سکوت کویر می‌رسند، شهری جا خوش کرده است که گویی زمان در آن به احترام تاریخ ایستاده است. یونسی در شهرستان بجستان، نه فقط یک نقطه جغرافیایی در حاشیه کویر، که دروازه‌ای به سوی تمدنی است که از شاهراه ابریشم تا قلب رمل‌های روان امتداد دارد. این‎جا، جایی است که آسمان شبش به سقف پر ستاره‌ آرزوها می‌ماند و بناهای تاریخی‌اش روایتگر همنشینی هوشمندانه انسان با سخت‌ترین اقلیم‌های زمین است.
به گزارش خراسان، یک فعال حوزه گردشگری، بجستان را پیشانی گردشگری زمین‌شناختی در خراسان می‌داند و می‌گوید: تاکنون بیش از ۷۰ دهنه غار در این منطقه شناسایی شده است که بسیاری از آن‌ها در آستانه ثبت ملی قرار دارند. در این میان، غار بلور با ۱۲۱ متر عمق، به دلیل ساختار خاص و زیبایی خیره‌کننده، عروس غارهای خراسان است؛ البته به دلیل فنی بودن مسیر، ورود به آن نیازمند تخصص حرفه‌ای غارنوردی است. به گفته عباس عشقی، با وجود ثبت ملی آثاری همچون پل یونسی، کاروانسرا و آب‌انبار صفوی، این آثار هنوز به پکیج‌های گردشگری پایدار تبدیل نشده‌اند.
حلقه مفقوده «زیرساخت» در کویر
وی با اشاره به استقبال خوب گردشگران از کویر یونسی می‌افزاید: نزدیک بودن به مرکز استان، رمل‌های ماسه‌ای و جاذبه رصد ستارگان در شب‌های پاییز و زمستان، یونسی را به مقصد اول تورهای یک‌روزه تبدیل کرده است. اما گلایه اصلی گردشگران، نبود حتی یک سرویس بهداشتی مناسب یا اقامتگاه و کمپ استاندارد است. این کمبودها باعث شده گردشگر پس از چند ساعت حضور، منطقه را ترک کند؛ در حالی که ظرفیت کویر یونسی تا قاسم‌آباد (پلایای بجستان)، گنجی است که می‌تواند چندین روز گردشگر را در منطقه نگه دارد.
 ظرفیتی به وسعت تاریخ ایران
همچنین به گفته رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان بجستان از مجموع ۶۰ اثر ثبت‌شده در فهرست ملی، ۱۴ اثر در بخش یونسی قرار دارند که ترکیبی از تاریخ کهن و طبیعت بکر است  که شامل ۱۲ اثر تاریخی و ۲ اثر طبیعی است.مهدی ذوالفقاری با تأکید بر تنوع آثار در این بخش می‌گوید:  یونسی، مرندیز، فخرآباد، چاه‌پالیز و سردق، هر کدام سهمی از این گنجینه‌ ملی دارند ؛ (شهر یونسی ۶ اثر تاریخی -طبیعی ، مرندیز ۴ اثر تاریخی ، فخرآباد ۲ اثر تاریخی، چاه پالیز و سردق هر کدام یک اثر تاریخی ثبت شده دارند)  در این میان، کاروانسرای فخرآباد به عنوان تنها اثر میراث جهانی یونسکو در شهرستان و یکی از هفت کاروانسرای جهانی استان، جایگاهی ممتاز دارد.
وی از تلاش برای ثبت پرونده‌های جدید در حوزه‌های تاریخی و ناملموس خبر داد و درباره وضعیت غارها افزود: غارهای منطقه از اهمیت بالایی برخوردارند و پیگیری‌های لازم برای سامان‌دهی و حفاظت از آن‌ها در دستور کار آینده اداره قرار دارد. رئیس میراث‌فرهنگی بجستان با اشاره به ظرفیت‌های روستای مرندیز تصریح کرد: این روستا به دلیل تنوع آثار از کاروانسرا و مسجد گرفته تا قلعه، آب‌انبار و بافت تاریخیِ ارزشمند شامل ساباط‌ها و خانه‌های قدیمی، بیشترین قابلیت را برای تبدیل شدن به قطب گردشگری فرهنگی و تاریخی در بخش یونسی داراست.
10 صفحه اول