قمار اروپا علیه دیپلماسی

قطعنامه ای که خواستار ادامه رفع تحریم های ایران بود در شورای امنیت سازمان ملل متحد به تصویب نرسید. چین و روسیه رسماً اعلام کردند که بازگشت تحریم های سازمان ملل علیه ایران را غیرقانونی و نامعتبر می دانند

نویسنده: امیر رضا توکلی

مترجم:

​​​​​​​
نشست اخیر شورای امنیت سازمان ملل، بار دیگر ایران و موضوع تحریم‌ها را به کانون توجه محافل بین‌المللی بازگرداند. پیش‌نویس قطعنامه‌ای که خواستار تداوم رفع تحریم‌های ایران بود، نتوانست آرای لازم را کسب کند. این متن تنها با ۴ رأی موافق در برابر ۹ رأی مخالف و ۲ رأی ممتنع، ناکام ماند و همین مسئله به معنای آن است که در صورت نیافتن راه‌حلی تازه، تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران از پنجم مهرماه دوباره فعال خواهند شد. این تصمیم در حالی اتخاذ شد که ایران در واپسین ساعات برگزاری نشست، پیشنهاد تازه‌ای را روی میز گذاشت؛ پیشنهادی که رئیس‌جمهور فرانسه آن را «معقول» توصیف کرد، اما تروئیکای اروپایی با بی‌اعتنایی از کنار آن گذشت. تحلیلگران معتقدند اروپا در این مقطع بیش از آن که در پی منافع واقعی خود باشد، تلاش کرده است نشان دهد در مسیر واشنگتن و حتی تل‌آویو حرکت می‌کند.در این میان، بیانیه مشترک چین و روسیه نیز جالب توجه بود؛ دو قدرت بزرگ جهانی به صراحت اعلام کردند که بازگشت تحریم‌ها را «غیرقانونی و نامعتبر» می‌دانند و به آن پایبند نخواهند بود. چنین موضع‌گیری آشکاری نه تنها اعتبار حقوقی تصمیم احتمالی برای بازگشت تحریم‌ها را زیر سؤال برده، بلکه می‌تواند معادلات قدرت در آینده این پرونده را پیچیده‌تر کند.
خوش رقصی تروئیکا 
کارشناسان سیاسی بر این باورند که اقدام اخیر سه کشور اروپایی، بیش از هر چیز نشانه‌ای از شتاب‌زدگی و بی‌ارادگی در سیاست خارجی
 آن هاست. این کشورها که در ظاهر داعیه استقلال در تصمیم‌گیری‌های دیپلماتیک دارند، در عمل با فشار آمریکا به مسیری کشیده شده‌اند که نشانه‌ای از بستن راه گفت‌وگو با تهران است. حتی در بیانیه وزارت خارجه آمریکا نیز آشکار بود که هدف اصلی از ابتدا، اجرای سازوکار موسوم به «اسنپ‌بک» و بازگرداندن تحریم‌ها بوده است.کشورمان اما در طول این روند کوشیده است تا با همکاری کامل با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و رفع بهانه‌ها، چهره‌ای شفاف و مسئولانه از خود نشان دهد. همین رفتار منطقی سبب شد تا بسیاری از تحلیلگران تأکید کنند که طرف غربی از ابتدا تمایلی واقعی به مذاکره نداشته و بیشتر در پی ابزارسازی سیاسی بوده است.به باور ناظران و تحلیلگران، آن چه اکنون در حال رخ دادن است، ادامه همان مسیری است که از آغاز دولت ترامپ کلید خورد؛ دورانی که واشنگتن به‌طور آشکار از برجام خارج شد و سیاست فشار حداکثری را در پیش گرفت. اروپا نیز که در آن زمان وعده جبران می‌داد، هیچ‌گاه حاضر نشد گامی عملی برای حفظ توافق بردارد و امروز نیز همان الگو در شکل دیگری تکرار شده است.
 در مسیر تصمیم‌های سخت
با رأی نیاوردن پیش‌نویس قطعنامه و احتمال فعال شدن دوباره تحریم‌ها، ایران وارد مرحله‌ای تازه و حساس شده است.  به گفته ناظران، تهران امروز نه تنها با یک آزمون دیپلماتیک، بلکه با یک نبرد رسانه‌ای و روانی نیز مواجه است. غرب تلاش دارد از فشار تحریم‌ها به‌عنوان اهرمی برای گرفتن امتیاز بیشتر استفاده کند، حال آن که ایران بر حفظ استقلال، امنیت و حقوق ملت تأکید دارد. اندیشکده کو ئینسی می نویسد:در چنین شرایطی، قمار اروپا بر سر مکانیسم اسنپ‌بک بیش از آنکه مسیری برای احیای همکاری باشد، به نظر می‌رسد اقدامی برای وادار کردن ایران به امتیازدهی کوتاه‌مدت باشد. این مسیر به جای بازگرداندن اعتماد، خطر گرفتار کردن طرفین در چرخه فشار و تلافی را در پی دارد؛ چرخه‌ای که خروجی برای آن متصور نیست.
10 صفحه اول