​​​​​​​

رئیس دفتر کشاورزی اتاق بازرگانی خراسان رضوی گفت: با توجه به آمارهای وزارت جهاد کشاورزی، خراسان رضوی با ۱۳۲ هزار هکتار سطح زیر کشت پسته، رتبه دوم کشور را در این زمینه دارد و با تولید ۷۳ هزار تن، در جایگاه سوم کشور قرار گرفته است. به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی خراسان رضوی، سمیرا سبزواری در جلسه بررسی راهکارهای ارتقای زنجیره ارزش پسته در اتاق بازرگانی مشهد با تاکید بر ضرورت و اهمیت برخی محصولات دارای مزیت خراسان رضوی از جمله پسته اظهار کرد: باید نگاهی دوباره به نقاط ضعف و قوت محصولاتی همچون پسته و زعفران داشته باشیم؛ زیرا اقدامات انجام‌شده تاکنون جایگاه این محصولات را حفظ نکرده است. این محصول به دلیل ارزش افزوده بالا، نقش مهمی در ایجاد اشتغال، افزایش درآمد کشاورزان و توسعه صادرات غیرنفتی ایفا می‌کند. وی ادامه داد: خراسان رضوی یکی از قطب‌های تولید پسته است که تاکنون عملکرد موفقی داشته اما نوسانات اقلیمی، تغییرات نرخ‌ها و تحریم‌ها چالش‌هایی را به وجود آورده‌اند. علاوه بر این، هر روز رقبای جدیدی به بازار بین‌المللی این محصولات اضافه می‌شوند. سبزواری تصریح کرد: یکی از نگرانی‌های مهم، جایگاه بین‌المللی ماست که به‌ دلیل مشکلات موجود در مراحل پس از تولید و فراوری زعفران و پسته با چالش روبه‌رو شده است. رئیس دفتر کشاورزی اتاق بازرگانی خراسان رضوی تاکید کرد: هدف ما تدوین برنامه‌های راهبردی برای ارتقای زنجیره ارزش این محصولات است. به همین منظور، در سال آینده، راهبردها و راهکارهای پیشنهادی را در قالب یک سند ارائه خواهیم داد که می‌تواند در سیاست‌گذاری‌های ملی نیز نقش مؤثری ایفا کند. وی ادامه داد: از ابتدای سال آینده، تلاش خواهیم کرد تا شعبه انجمن پسته خراسان رضوی در اتاق بازرگانی فعال شود. در این راستا، در گام نخست، چالش‌های موجود با حضور نخبگان شناسایی و دسته‌بندی می‌شوند و سپس این موضوعات به‌صورت تفکیک‌شده در جلسات مختلف مورد بررسی و پیگیری قرار خواهند گرفت.
ضرورت شناسنامه دار شدن پسته صادراتی استان
شهرام عیدی‌زاده، مدیر مرکز پژوهش‌های اتاق بازرگانی خراسان رضوی نیز، با تاکید بر اهمیت پسته در کنار زعفران به عنوان محصولی استراتژیک در استان، اظهار کرد: با شرایط موجود، احتمال دارد خراسان رضوی طی سال‎های آتی رتبه نخست کشور را در سطح زیر کشت و تولید پسته کسب کند. به همین دلیل، اتاق بازرگانی استان، موضوع زنجیره ارزش پسته را در دستور کار خود قرار داده و در قالب یک طرح پژوهشی جامع در حال اجراست؛ این پژوهش با همکاری بخش خصوصی و دانشگاه با ارائه راهکارهای اجرایی برای هر بخش از زنجیره ارزش پسته انجام می‌شود. عیدی زاده در ادامه از احیای انجمن پسته استان ذیل اتاق بازرگانی خراسان رضوی خبر داد و تصریح کرد: این انجمن در گذشته تشکیل شده بود اما اکنون به دنبال فعال‌سازی مجدد آن هستیم و در این مسیر به همکاری فعالان و متخصصان این حوزه نیاز داریم. مدیر مرکز پژوهش‌های اتاق بازرگانی خراسان رضوی در خصوص مشکلات صادرات پسته نیز گفت: متأسفانه تعداد زیادی از محموله‌های صادراتی از اروپا و آسیا به کشور بازگردانده می‌شوند. یکی از راهکارهای اساسی برای حل این مشکل، شناسنامه‌دار کردن محصولات صادراتی است که باید در دستور کار قرار گیرد. در ادامه، حسین محمدی، استاد دانشگاه فردوسی مشهد به ارائه طرح مشترک خود با اتاق بازرگانی استان با عنوان «راهکارهای بهبود عملکرد زنجیره ارزش پسته در راستای افزایش ارزش افزوده و توسعه صادرات» پرداخت و اظهار کرد: در سال زراعی 1402-1403، آمریکا با تولید 400 هزار تن پسته، رتبه نخست جهان را به خود اختصاص داد. ایران با 180 هزار تن رتبه دوم و ترکیه با 120 هزار تن رتبه سوم تولید پسته در دنیا را دارند. محمدی با اشاره به سطح زیرکشت پسته در ایران تصریح کرد: ایران با ۵۰۰ هزار هکتار، بیشترین سطح زیرکشت پسته را دارد؛ اما آمریکا با ۱۷۰ هزار هکتار سطح زیرکشت، رتبه نخست تولید را در اختیار دارد. وی افزود: در بازه زمانی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۱، استان‌های کرمان، خراسان رضوی و یزد بیشترین سطح زیرکشت پسته را داشته‌اند. خراسان رضوی با تولید ۷۵ هزار تن، ۲۶ درصد تولید پسته کشور را به خود اختصاص داده است. خراسان رضوی نقش مهمی در اقتصاد پسته کشور دارد و باید با همکاری صاحب‌نظران، راهکارهایی ارائه شود تا از خام‌فروشی جلوگیری و صادرات را تقویت کنیم.
محمد میری دیسفانی، معاون تولیدات گیاهی اداره کل جهاد کشاورزی خراسان رضوی، اعلام کرد: کل سطح زیر کشت این استان 130 هزار هکتار است که 104 هزار هکتار آن بارور و تولید سال 1403 حدود 85 هزار تن برآورد شده است. وی اذعان کرد: با توجه به مزیت نسبی پسته، سطح زیر کشت این محصول از 54 هزار هکتار در سال 90 به 131 هزار هکتار در پایان 1402 افزایش یافته است؛ اما موانعی نظیر خشکسالی، کاهش بارندگی، تنش‌های دمایی، شوری خاک و ناترازی انرژی باعث کاهش کیفیت و عملکرد محصولات شده است.