خواب و سینمای عجیبغریب مغز!
نویسنده:
مترجم:
مغز ما داستانهای آشنا و دور را با هم ترکیب میکند تا عجیبترین فیلمهای شبانه را برایمان بسازد! حالا از آن دسته آدمهایی هستید که هر شب خوابهای عجیبوغریب میبینید؟ شاید هم خوابهایتان بیشتر وقتها معمایی است. اصلا خوابهایتان یادتان میماند؟ سوالات ما درباره خوابهایمان خیلی زیاد است و به نظر همین الان فرصت خوبی است که جواب بعضی از آنها را پیدا کنیم. اگر شما هم دوست دارید بدانید خوابهایی که میبینید از کجا میآیند و اصلا سیاهوسفید است یا رنگی، اطلاعات عمومی این هفته مناسبتان است. شاید بتوانید آن را در کلاس درس هم مطرح کنید و با همکلاسیهایتان درباره آن گپ بزنید.
چرا خواب میبینیم؟
خواب، موضوعی نیست که دانشمندان بتوانند حالا حالاها درباره آن به یک نظر جمعی برسند. بیایید بعضی نظریهها را درباره خواب بخوانیم.
*نظریهای ادعا میکند رویاها نتیجه تلاش مغز ما برای تفسیر محرکهای خارجی (مانند هاپ هاپ سگ، موسیقی یا گریه کودک) در طول خواب هستند.
*یک نظریه دیگر از استعاره رایانهای برای توضیح رویاها استفاده و و بیان میکند هدف رویا از بین بردن آشفتگی ذهن و آماده کردن مغز برای روز بعد است.
*نظریه یادگیری معکوس نشان میدهد که ما خواب میبینیم تا فراموش کنیم. مغز ما هزاران مسیر عصبی برای خاطرات دارد (آنقدر زیاد که نمیتوان همه آن ها را به یاد داشت). رویا دیدن در هرسِ این مسیرهای ارتباطی نقش دارد.
*نظریه فعالسازی مداو هم میگوید هدف رویا این است که مغز را در هنگام خواب فعال نگه دارد تا عملکرد صحیحاش حفظ شود.
خوابهایمان تحتتاثیرند!
یکی از سوالات همیشگی که ما درباره خوابهایمان داریم این است که خوابها رنگی هستند یا سیاهوسفید. یک پژوهش جدید میگوید رسانههای تصویری مثل تلویزیون و فیلم تاثیر زیادی روی خواب و مدل یادآوری آن دارند. یعنی چون ما به دیدن تصاویر رنگی در تلویزیون و رسانههای اجتماعی عادت کردیم خوابهایمان هم باید رنگی باشد! در حالی که پژوهشگران تا دهه 1960میلادی میگفتند مردم بیشتر خوابهای سیاهوسفید میبینند! 60 سال بعد یک پژوهش دیگر انجام شد و طبق آن گفتند افرادی که قبل از اختراع تلویزیون رنگی دنیا آمدند، خوابهایشان تکرنگ است!
عجیب و غیرعادیها به خوابمان میآیند!
پژوهشگران میگویند کیفیت حافظه هم روی خوابهایمان تاثیر میگذارد؛ به این شکل وقتی رنگی به شکل غیرعادی درمیآید در ذهنمان جا خوش میکند. برای مثال موز زرد روی حافظه تاثیر زیادی ندارد اما موز صورتی خیلی سریع در ذهن میماند. تازه اگر صورتی رنگ پرمعنایی برایتان باشد این موضوع شدیدتر است. یک دانشمند آلمانی میگوید اصلا سوال درباره رنگی یا سیاهوسفید بودن خوابها غلط است. چون تصاویر ذهنی ما در خواب ممکن است خیلی مبهم باشد. آن چیزی هم که بعد از بیداری، یادمان میآید شاید ترکیبی از حافظه و فرضیات ذهنی خودمان باشد، نه آنچیزی را که در واقعیت تجربه کردیم.
خواب دیدن خوب است؟
شاید از خودتان بپرسید خواب دیدن خوب است یا نه؟! نظریهای که بیشتر میچربد این است که خواب دیدن به ما کمک میکند تا خاطرات خودمان را محکمکاری و تجزیه و تحلیل کنیم. شبیه وقتی میخواهیم یک مهارت را یاد بگیریم و باید آن را تکرار کنیم. البته همه موافق این نظر نیستند و در جواب میگویند اصلا نمیدانیم خواب دیدن خوب است یا بد! آنها میگویند اطلاعات ما درباره خواب هنوز دقیق و کامل نیست و به همین دلیل نمیتوانیم هیچ چیز قطعی درباره خواب بگوییم!
چرا خواب میبینیم؟
خواب، موضوعی نیست که دانشمندان بتوانند حالا حالاها درباره آن به یک نظر جمعی برسند. بیایید بعضی نظریهها را درباره خواب بخوانیم.
*نظریهای ادعا میکند رویاها نتیجه تلاش مغز ما برای تفسیر محرکهای خارجی (مانند هاپ هاپ سگ، موسیقی یا گریه کودک) در طول خواب هستند.
*یک نظریه دیگر از استعاره رایانهای برای توضیح رویاها استفاده و و بیان میکند هدف رویا از بین بردن آشفتگی ذهن و آماده کردن مغز برای روز بعد است.
*نظریه یادگیری معکوس نشان میدهد که ما خواب میبینیم تا فراموش کنیم. مغز ما هزاران مسیر عصبی برای خاطرات دارد (آنقدر زیاد که نمیتوان همه آن ها را به یاد داشت). رویا دیدن در هرسِ این مسیرهای ارتباطی نقش دارد.
*نظریه فعالسازی مداو هم میگوید هدف رویا این است که مغز را در هنگام خواب فعال نگه دارد تا عملکرد صحیحاش حفظ شود.
خوابهایمان تحتتاثیرند!
یکی از سوالات همیشگی که ما درباره خوابهایمان داریم این است که خوابها رنگی هستند یا سیاهوسفید. یک پژوهش جدید میگوید رسانههای تصویری مثل تلویزیون و فیلم تاثیر زیادی روی خواب و مدل یادآوری آن دارند. یعنی چون ما به دیدن تصاویر رنگی در تلویزیون و رسانههای اجتماعی عادت کردیم خوابهایمان هم باید رنگی باشد! در حالی که پژوهشگران تا دهه 1960میلادی میگفتند مردم بیشتر خوابهای سیاهوسفید میبینند! 60 سال بعد یک پژوهش دیگر انجام شد و طبق آن گفتند افرادی که قبل از اختراع تلویزیون رنگی دنیا آمدند، خوابهایشان تکرنگ است!
عجیب و غیرعادیها به خوابمان میآیند!
پژوهشگران میگویند کیفیت حافظه هم روی خوابهایمان تاثیر میگذارد؛ به این شکل وقتی رنگی به شکل غیرعادی درمیآید در ذهنمان جا خوش میکند. برای مثال موز زرد روی حافظه تاثیر زیادی ندارد اما موز صورتی خیلی سریع در ذهن میماند. تازه اگر صورتی رنگ پرمعنایی برایتان باشد این موضوع شدیدتر است. یک دانشمند آلمانی میگوید اصلا سوال درباره رنگی یا سیاهوسفید بودن خوابها غلط است. چون تصاویر ذهنی ما در خواب ممکن است خیلی مبهم باشد. آن چیزی هم که بعد از بیداری، یادمان میآید شاید ترکیبی از حافظه و فرضیات ذهنی خودمان باشد، نه آنچیزی را که در واقعیت تجربه کردیم.
خواب دیدن خوب است؟
شاید از خودتان بپرسید خواب دیدن خوب است یا نه؟! نظریهای که بیشتر میچربد این است که خواب دیدن به ما کمک میکند تا خاطرات خودمان را محکمکاری و تجزیه و تحلیل کنیم. شبیه وقتی میخواهیم یک مهارت را یاد بگیریم و باید آن را تکرار کنیم. البته همه موافق این نظر نیستند و در جواب میگویند اصلا نمیدانیم خواب دیدن خوب است یا بد! آنها میگویند اطلاعات ما درباره خواب هنوز دقیق و کامل نیست و به همین دلیل نمیتوانیم هیچ چیز قطعی درباره خواب بگوییم!
10 صفحه اول


